in

Mitolojide Mutsuz Sonla Biten Beş Aşk


Mitolojide en çok işlenen konulardan biri olarak aşk, bu defa mutsuz sonla biten beş mitolojik karakterle karşımıza çıkıyor.

Olympos’ta yaşayan Tanrı ve Tanrıçalar olsalar dahi onların dahi güçlerinin yetmediği bir konu; aşk.. Yalnızca Olymposlular değil günümüzde bir akım olarak karşımıza çıkan Orpheus dahi aşktan nasibini almış.

1. Apollo ve Daphne

Teselya Irmağı Peneus’un kızı Daphne’ye aşık olan Apollo, ondan yüz bulamaz ve ondan korkan Daphne kaçmaya başlar. Bu kovalamaca sırasında Daphne  yakalanacakken  Toprak Ana (Gaia) ‘dan yardım diler. Bu çağrıya kayıtsız kalmayan Toprak Ana onu tam o sırada bir defne ağacına çevirir. Kızın saçları defne ağacının filizleri, ayakları ise ağacın kökleri oluverir. Ne olduğunu anlayamayan Apollo o anda ağaca sarıldığında Daphne’nin hala çarpan kalbini duymaktadır.

2. Artemis ve Orion

Artemis, avcı ve yüzücü olan iri yapılı Orion’a aşık olur. Onunla evlenmesini istemeyen kardeşi Apollo ise onu bu aşktan vazgeçirmek elinden geleni yapar. Fakat bunu başaramayacağını anlayınca hileye başvurarak kardeşi Artemis’i ok yarışına çağırır. O sırada denizde yüzen Orion adeta bir nokta gibi görünmekte ve hedef olarak Apollo,  kardeşine onu göstererek okunu oraya atmasını söyler. Heyecanla okunu geren Artemis’in oku isabet eder ve Orion’u başından vurarak, öldürmüş olur. Böylece Orion’un ölmesiyle Apollo amacına ulaşmıştır. Bu talihsiz olayın üzüntüsünü uzun süre yaşayan Artemis, babası Tanrılar Tanrısı Zeus’tan onu gökyüzünde bir takım yıldızı yapmasını ister. Böylece Orion bir takım yıldızı olarak karşımıza çıkacaktır.


3.Afrodit ve Adonis

Tanrılara yalvararak bir mersin ağacına dönüştürülen kadından doğan Adonis henüz çocuk yaştayken dahi güzelliğiyle Afrodit’i büyülemekteydi. Onu bir sandığa saklayan Afrodit, Persephone’ye vererek ‘kimselere gösterme’ diye uyarıda bulunur. Adonis’i görüp ona aşık olan Persephone onu Afrodit’e vermek istemez ve bu olay Zeus’a kadar gider. Zeus’un çözümü ise Adonis’in yılın yarısında Afrodit ile diğer yarısında ise Persephone ile kalması olur. Bu çözüm için bile kavga eden Tanrıçalar, Artemis’in tepkisini toplar ve Artemis, Adonis’in üstüne yaban domuzu salarak onu öldürtür. Adonis’i kurtarmak isteyen Afrodit’in ayağına o sırada diken batar ve o dikenden akan kanlardan ‘kırmızı gül’ oluşur.

4.Eros ve Psykhe

Miletos kralının kızı Psykhe öyle bir güzelliğe sahipti ki onu görenler Güzellik Tanrıçası Afrodit zannederek ona tapınırlardı. Bir fani ile karıştırılmaktan hoşlanmayan Afrodit oğlu Eros’tan, kimselere aşık olmamasıyla övünen  Psykhe’yi dünyanın en çirkin erkeğine aşık etmesini ister. Fakat Eros, kızı görünce ona aşık olur ve onun Afrodit’in oğlu olduğunu anlamaması için yüzünü göstermeden ıssız bir yerdeki sihirli saraya götürür. Geceleri gizlice saraya gelip, sabah gün doğar doğmaz oradan ayrılan Eros ve onu hiç görmeden sadece dokunarak seven Psykhe birbirlerine aşık olurlar. Tanınmak istemeyen Eros her ne kadar sarayda geceleri mum ya da fener yakılmasını yasaklamış olsa dahi Psykhe’yi ziyarete gelen ablaları ‘sevgilisinin çirkin ve canavar ruhlu olabileceğini’ söylerler. Bu sözlerden etkilenen Psykhe bir gece yarısı merakına yenilerek elinde mum ile Eros’a yaklaşır ve onun güzelliği karşısında büyülenirken elindeki mumu unutur. Mumun üzerine dökülmesiyle Eros uykusundan uyanır, onu hayal kırıklığına uğratan Psykhe’yi terkeder ve onun kanatlanıp gitmesiyle sihirli sarayda yerle bir olur.

5.Orpheus ve Eurydike

Yunanlı ozan olarak karşımıza çıkan Orpheus öyle güzel müzik çalmaktaydı ki onu duyan hayvanlar ve ağaçlar ondan etkilenerek adeta büyülenir gibi sakinleşirmiş. En vahşi hayvanları dahi sakinleştirebilen Orpheus’un karısı ağaç perisi Eurydike ise bir yılanın ayağını sokmasından dolayı ölür. Karısının ölümüyle Yeraltı Tanrısı Hades’e yalvaran Orpheus yeraltına diyarına kabul edilir ve Hades ile bir anlaşma yapar. Bu anlaşmaya göre; Hades ve Persephone’yi müziğiyle etkilemeyi başarırsa karısını yeryüzüne götürecektir. Ama bir şartla; yeryüzüne gidene kadar karısına dönüp bakmayacaktır. Orpheus’un müziğinden büyülenen Hades ve Persephone onların yeryüzüne çıkmasına izin verir. Karısını görme isteğiyle başa çıkamayan Orpheus ise dayanamaz ve Eurydike’ye dönüp bakar. Böylece bir daha yeraltı diyarına giden Eurydike’yi sonsuza kadar kaybetmiştir. Bunun üzüntüsüyle yeryüzüne geri dönen Orpheus, kendini tüm kadınlardan soyutlayarak öğretilerini yaymak amacıyla sadece erkeklerin girebileceği sohbetler düzenler. Orpheus’un bu tutumuna karşı ona kin duyan Amazon kadınları tarafından bir şenlik sonrasında parçalanarak, öldürüldüğü rivayet edilmektedir.


Asena Zeynep Altıntaşlı

Written by Asena Zeynep Altıntaşlı

Asena Zeynep Altıntaşlı
İstanbul Üniversitesi - Sanat Tarihi
Mail : niasze@gmail.com


Facebook'tan Yorumla




Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İstanbul’daki Bizans Sarayları

Heykel Parçası Buldu Müzeye Teslim Etti